Chính trị

Vì sao “khoảnh khắc Mandela” của Aung San Suu Kyi lại là một chiến thắng của các tướng lĩnh Miến Điện

  Mặc dù sống lưu vong cách Myanmar 6,000 dặm, tôi gần như có thể nếm được sự phấn chấn. Đảng đối lập được quần chúng yêu mến của Aung San Suu Kyi – đảng Liên minh Quốc gia vì Dân chủ (NLD)– đã thắng một trận long trời lở đất trong một cuộc bầu […]

Ý kiến - Thảo luận

8:53 Thursday,12.11.2015

Đăng bởi:  Phát Tường

Chà chà Siêu Noob, mình tiếng Anh thì rất chân chất, với bài về chính trị chỉ dám có sao dịch thế (cùng lắm là bưng nguyên định nghĩa dài của từ điển cho một cụm từ ngắn), không dám dịch phóng như Siêu Noob đâu. Có từ “resounding” mà hai đứa mình còn phải lật qua lật lại chọn nghĩa nào, sao dám thêm một lô những từ không có trong câu như Siêu Noob dịch :-(
Vả lại bài này mình nghĩ là chỉ trích bà ASSK rất rõ, vì ở đoạn dưới gọi bà và các tướng lĩnh là “những diễn viên”, và tác giả rất gay gắt khi nói tới việc một số thành phần khác đã bị thí mạng cho thứ dân chủ này. Nên theo mình thì câu dịch của Siêu Noob mang màu sắc ưu ái bà, có ngược với ý của tác giả không?

8:34 Thursday,12.11.2015

Đăng bởi:  SiêuNoob

Phát Tường & Admin:

Câu sau theo mình có liên quan đến việc ASSK gần đây bị chỉ trích trong việc thỏa hiệp với các tướng lĩnh, không lên tiếng bảo vệ quyền lợi của các nhóm dân tộc thiểu số, và không đưa nhiều thành viên NLD thế hệ 88 hay là người Muslim ra tranh cử. ASSK từng nói chính sách bất bạo động của bà không dựa trên lý tưởng đạo đức (moral ground) mà dựa trên thực tiễn chính trị. Trong ngữ cảnh như vậy thì từ "vindicated" là rất phù hợp, nó có nghĩa là ASSK đã được giải oan, thừa nhận sau những chỉ trích trên.

Vậy dịch thế nào :)? Mình cũng không chắc, nhưng có thể là:

"...Phần Aung San Suu Kyi, chiến thắng này đưa bà tới vị thế của Mandela, và là câu trả lời ngọt ngào cho những chỉ trích đối với lựa chọn thực dụng của bà khi hợp tác với các tướng lĩnh và im lặng trước các vấn đề nhân quyền."

Nghe vậy được không bạn Phát Tường?

22:59 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  Phát Tường

Siêu Noob ơi, câu “… to turn a resounding electoral mandate into a real step towards a genuinely representative government” thì mình đâu có dịch nguyên cụm “a resounding electoral mandate” thành cụt lủn là “rõ ràng chiến thắng” đâu :-)
Mình đã cẩn thận dùng sát cái định nghĩa về cụm từ “electoral mandate” như đã nói trong cmt trước với bạn để dịch cho dài cho rõ :-) Và vì thế mình chọn nghĩa “rõ ràng” cho từ resounding trong trường hợp này; còn rõ ràng cái gì? rõ ràng là chiến thắng (vì trong bối cảnh của bài này, thắng rõ ràng đấy mà 25 năm trước còn không được gì).
Về chữ “vindicated” thì mình chọn dịch theo lối chủ động, vì tiếng Việt mà dịch sát lối bị động thì câu này rất trúc trắc, trong khi theo lối chủ động thì nghĩa vẫn thế (mình thấy thế). Kiểu như nói, “anh ấy đã chứng minh được là bài làm của mình đúng” (chủ động) với “anh ấy cảm thấy đã được chứng minh là bài làm của mình đúng” (bị động) thì mình chọn phương án dịch chủ động thôi.
Có gì Siêu Noob cứ đưa phương án dịch câu này của bạn nhé, nếu sát nghĩa hơn và dễ đọc hơn thì Soi thay vào nhé. Cảm ơn Siêu Noob và Soi.

22:43 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  admin

@ SieuNoob: Vậy câu "“Aung San Suu Kyi can feel vindicated about her Mandela-like status and her choice of a pragmatic strategy of no longer rocking the boat and fighting hard for human rights.” thì bạn sẽ dịch như thế nào? Vì Soi đọc thì hiểu theo nghĩa mà Phát Tường đã dịch.

21:53 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  SiêuNoob

Phát Tường,

Không biết bạn đã nghe politicians ở các nước như Châu âu, Anh, Úc, Sing dùng từ mandate chưa? Nhưng khi political leaders dùng từ mandate, nó thường có nghĩa là “mandate from the people”. Trong định nghĩa mà bạn dùng, “constituency” chính là một nhóm/vùng cử tri (people) nhất định đấy. Kể cả khi một leader, như là PM mà có được sự ủng hộ từ quốc hội, thì về sâu xa, họ vẫn hiểu đó là mandate từ people mà những MPs trong quốc hội ấy represent. Chỉ có ở Vn mình mới có mandate từ Đảng và Chính phủ thôi ☺. Thường người ta dùng “strong mandate” để nói một party/political leader có được sự ủy thác, đồng thuận cao từ cử tri. Nếu chỉ dịch là “rõ ràng chiến thắng” thì từ “chiến thắng” không diễn tả tốt từ mandate đâu bạn. “Resounding” chỉ là một cách nói hoa mỹ hơn của từ “strong” thôi mà.
Cũng tương tự như thế, “representative government”, khi được dùng trong bài này, là chỉ đển khái niệm “representative democracy” ở mức độ lý tưởng. Cái mà những người đấu tranh dân chủ ở Myanmar hướng tới. Vì vậy dịch là “chính phủ đại diện cho người thắng cuộc” có thể làm người đọc hiểu sai ý tác giả.
Nhân tiện có comment của bác SA, nói về lựa chọn thoả hiệp của ASSK, liệu đó có phải là một lựa chọn đúng đắn hay không? Mình nghĩ có câu này trong bài gốc Phát Tường xem có dịch thoát nghĩa hơn được không:
Aung San Suu Kyi can feel vindicated about her Mandela-like status and her choice of a pragmatic strategy of no longer rocking the boat and fighting hard for human rights.
Keyword ở đây theo mình là từ “vindicated”, một từ thường dùng với nghĩa bị động. Trong bài dịch Phát Tường dùng từ “chứng tỏ”, mang nghĩa chủ động. Theo mình cũng không diễn giải đúng ý nghĩa.
Tóm lại mình SOI vì thấy bài này hay thôi. Và rất thích cụm từ “nền dân chủ triển nở có kỷ cương” của bạn ☺.

18:26 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  SA

Nếu thoả hiệp là 1 chiến thắng của bà Aung Sang Suu Kyi thì tại sao không thoả hiệp vào 1995 chẳng hạn, đỡ phí 20 năm? Chắc là tại vì quân phiệt lúc đó chưa buồn thoả hiệp!
Một quốc gia do quân đội liên tục cai trị và liên tục đi ngược lại với lá phiếu của cử tri, thay đổi hiến pháp để củng cố địa vị của mình, giam lỏng (lỏng lẻo thôi) lãnh đạo của quần chúng là 1 nữ lưu thừa kế danh tiếng từ gia đình. Nhưng quân đội tại đây không bị truyền thông tây phương phê bình, nữ lưu này không được phong là anh thư của dân chủ, đó là quốc gia nào?
Một quốc gia do quân đội liên tục cai trị và liên tục đi ngược lại với lá phiếu của cử tri, luu vong (trong nhung lụa) lãnh đạo của quần chúng là 1 nữ lưu thừa kế danh tiếng từ gia đình. Nữ lưu này lại được phong là anh thư của dân chủ, đó là quốc gia nào?
1- Thái lan
2- Pakistan
Vậy khác biệt là ở chỗ nào?
Thái Lan dù ở chế độ nào vẫn trong quỹ đạo của Tây phương, còn dân chủ hay không là chuyện nhỏ.
Pakistan với bà Bhutto sẽ gần gũi với Hoa Kỳ hơn nên bà được Hoa Kỳ phong thánh (ngay cả trước khi bà bị ám sát)
Tây phương hiện nay không chào mừng dân chủ đến Myanmar, họ chào mừng Myanmar đến với họ.

17:45 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  Phát Tường

Mình đọc lại thấy dài ghê thật, sửa lại thế này nhe: “… để biến sự ủy thác của quốc hội cho người rõ ràng là chiến thắng trong cuộc bầu cử này thành một bước thực tiễn, tiến tới một chính phủ thực sự là đại diện (cho người thắng cuộc).
Chữ representative thì Siêu Noob nghĩ là “đại diện cho người dân”, mình thì thì chỉ đại diện cho người thắng cuộc thôi :-)
Nhờ Soi sửa lại giúp. Cảm ơn Soi và Siêu Noob.

17:30 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  Phát Tường

Siêu Noob,
Mình dùng nghĩa “unmistakable” cho từ “resounding”, tức là trận này rõ ràng là họ thắng, không lầm được.
Và “electoral mandate” theo nghĩa là: “the permission granted to a political leader or winning party by the constituency to govern and act on their behalf.”
Đây là sự ủy thác, ủy nhiệm, trao quyền của quốc hội chứ không phải sự ủy thác của khối đông cử tri.

17:12 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  SiêuNoob

Đoạn này đọc rất tối nghĩa: "...để biến việc quốc hội ủy thác cho người rõ ràng là chiến thắng trong cuộc bầu cử này (được điều khiển đất nước) thành một bước thực tiễn, tiến tới một chính phủ thực sự là đại diện (cho người thắng cuộc)."

Mình xem câu tiếng Anh chỉ là: "...to turn a resounding electoral mandate into a real step towards a genuinely representative government."

Có thể dịch đơn giản là: "...để biến sự ủy thác mạnh mẽ của cử tri thành một bước tiến tới một chính phủ thực sự đại diện cho nhân dân.".

13:06 Wednesday,11.11.2015

Đăng bởi:  candid

Thực ra không thể ngay lập tức bắt các bạn quân sự cho phép sửa hiến pháp để đưa bà Iron lady lên làm Tổng thống được. Nhưng qua những thay đổi gần đây của Myanmar như quay lưng lại với TQ, khoác áo dân sự cho chính trị gia, chấp nhận kết quả bầu cử... thì thấy là có thể hy vọng một tương lai tươi sáng hơn cho người dân Myanmar.

Chủ yếu là có rút ra được cái gì hay không?

Tìm kiếm

Tiêu đề
Nội dung
Tác giả