Nghệ sĩ thế giới

Bếp núc: Cai Guo-Qiang dùng thuốc súng vẽ tranh 30. 01. 11 - 9:47 am

Hồ Như Mai dịch

.

Drawing for Man, Eagle and Eye in the Sky: Eagles Watching Man-Kite
Thuốc súng vẽ trên giấy, dán trên 6 panel gỗ
230 x 465 cm

Giá ước lượng: $258,000 – $389,000
Giá bán được: $900,000


Nổ khiến người ta cảm thấy có cái gì đó vô cùng dữ dội ngay nơi sâu thẳm nhất trong mình, nhất bởi ngay cả khi tự tay dàn xếp một vụ nổ theo ý muốn, người ta vẫn không kiểm soát được kết quả. Và chính điều này đem đến một cảm giác tự do, giải thoát lớn lao.” – Cai Guo-Qiang

Bắt đầu từ cuối thập niên 80, nghệ sĩ người New York Cai Guo-Qiang bắt đầu dùng thuốc súng trong sáng tác. Pháo và những vụ nổ mang lại những đặc điểm đặc sắc cùng những khả năng thể hiện không có được ở bất kỳ phương tiện nào khác. Luôn có một khoảng cách không đoán được giữa quá trình chuẩn bị và kết quả. Chính khoảng cách này có thể giải phóng nghệ sĩ về mặt sáng tạo, lại cùng lúc đem đến một trải nghiệm thẩm mỹ đa chiều, vừa gắn bó sâu sắc với truyền thống Trung Hoa, lại vừa hết sức tức thời, phổ thông, và hầu như ai ai cũng có thể cảm nhận. Tiếng nổ, ánh sáng, khói và mùi thuốc làm ta nghĩ đến một thế lực khó nắm bắt nhưng lại vô cùng bạo liệt, gần như là ma thuật thoắt ẩn thoắt hiện, một thứ khó lẫn vào đâu được.

Trong suốt sự nghiệp của mình, Cai đã sử dụng những hình ảnh thú vật vừa phương Đông lẫn phương Tây – nào long, lân, qui… đủ các thể loại. Sống chủ yếu ở New York từ năm 1996, Cai bắt đầu trở lại với những motif thú vật với cảm xúc mới mẻ sau vụ tấn công ngày 11 tháng Chín. Bằng các tác phẩm sắp đặt cỡ lớn và tranh thuốc súng, Cai càng lúc càng dựa vào vào những motif hùng dũng và hung hãn của loài vật.

.

Tiger and Eagle
Thuốc súng và mực trên giấy
300 x 400 cm
Thực hiện 2005
 

Giá ước lượng: $400,000 – $600,000
Giá bán được: $601,000
 

 

Trong tác phẩm Tiger and Eagle (Hổ và Đại bàng) từ năm 2005, việc sử dụng các vật liệu nổ đã giúp lột tả được hoàn toàn tính cách và năng lượng của con vật. Thay vì tả thực, ghi chép lại một quan sát đơn thuần, những con hổ làm rung chuyển trang giấy trong sự bùng nổ của sắc thái và thuốc súng. Người nghệ sĩ dùng những bóng đổ, những dấu vết còn lại của pháo nổ để thể hiện những nét bay lên hạ xuống. Những hình dáng hổ trên giấy thay đổi cả về độ dày lẫn vẻ sống động, có lẽ song hành với sức sống còn lại của chúng (sau vụ nổ). Hình ảnh một cánh đại bàng xuất hiện ở góc phải, ngập trong một vùng trắng và nguyên vẹn, như thể hiện nơi duy nhất có được sự bình yên thanh thản trong cả tác phẩm. Cũng như trong nhiều tác phẩm “tranh thuốc súng” của mình, bức Hổ và Đại bàng giữ được gần như hoàn toàn tính hữu cơ và mùi lưu huỳnh, như thể khói chỉ vừa mới bốc lên từ trận chiến.

Tác phẩm đầy những hoảng loạn và phá hủy. Hổ, biểu tượng của sức mạnh quân sự và được xem là “chúa tể rừng xanh” ở châu Á lại bị tấn công từ mọi phía, mà không biết kẻ thù là ai và từ đâu. Mặc dù thẩm mỹ của riêng Cai có vẻ trong trẻo, vô nhiễm, tác phẩm của ông lại chứa đầy những quan sát chính trị xã hội. Về mặt thẩm mỹ, Cai thực sự đã đem đến một cách tiếp cận mới và sáng tạo đối với nghệ thuật đương đại. Năng lượng giận giữ trong những bức tranh thuốc súng của ông được thể hiện cùng với hình ảnh những con vật đầy tính biểu tượng và triết học đối với cả khán giả phương Đông lẫn phương Tây, làm ta phải suy nghĩ lại về thế nào là một sự mô tả thế giới tự nhiên chính xác và “chân thật” . Cùng lúc, hình ảnh trong tác phẩm của Cai rút ý tưởng một cách súc tích từ những biểu tượng lồng ghép, tạo ra những câu chuyện cô đọng, rất hợp tình hợp cảnh với hoàn cảnh đương đại, đem lại một khung cảnh đau lòng của hủy diệt và anh hùng nhưng trống rỗng, lúc nào cũng hợp thời vì không tuổi tác.

(Từ Christie’s)

Ý kiến - Thảo luận

(Đề nghị gõ chữ tiếng Việt có dấu và không viết tắt)

"Xà bần" gửi Ngô Lực

Nguyễn Ngọc (tức Xà bần)

Bài đã đăng

» Xem tiếp...

Tìm kiếm

Tiêu đề
Nội dung
Tác giả

CMT mới nhất

» Xem tiếp